CEMS: waarom gasconditionering de basis is van betrouwbare emissiemeting

Rookgassen uit industriële processen zijn heet, nat en verontreinigd. Goede CEMS gasconditionering is daarmee de basis van nauwkeurige emissiemeting, want vocht in de gasstroom beschadigt sensoren, verstoort meetresultaten en veroorzaakt verstoppingen. In dit artikel leggen we uit waaruit de gevaren bestaan en welke oplossingen beschikbaar zijn.

⏱ ca. 5 minuten leestijd

Wat is CEMS?

CEMS staat voor Continuous Emission Monitoring System; een continu werkend meetsysteem dat de uitstoot van schadelijke stoffen vanuit industriële bronnen meet en registreert. Denk aan centrales, vuilverbrandingsinstallaties, cementfabrieken en chemische installaties. Typisch gemeten parameters zijn SO₂, NOₓ, CO, CO₂, HCl, HF, O₂ en vluchtige organische stoffen.

Emissiedata uit een CEMS worden gebruikt voor wettelijke rapportage aan milieu-autoriteiten en voor procesoptimalisatie. De kwaliteit van die data is direct afhankelijk van de kwaliteit van de gasconditionering: een slecht geconditioneerd monster geeft een onbetrouwbaar meetresultaat, hoe goed de analyzer ook is.

Extractief CEMS: het meest gebruikte systeem

Bij een extractief CEMS wordt een gasmonster actief onttrokken aan de schoorsteengas-stroom, gefilterd, geconditioneerd en naar de analyzers geleid. Dit type biedt de meeste flexibiliteit in keuze van analysetechniek maar stelt de hoogste eisen aan gasconditionering. Het gas moet van schoorsteenonstandigheden naar analyzercondities worden gebracht.

De route van schoorsteengas naar analyzer

Een extractief CEMS-monsternamestroom doorloopt een reeks conditioneringsstappen. Elke stap heeft als doel het gas verder te reinigen en te conditioneren zonder de te meten componenten te verliezen:

De verwarmde probe en leiding zorgen ervoor dat het gas boven het dauwpunt blijft. Condensatie in deze fase zou wateroplosbare componenten zoals SO₂, HCl en HF uit het monster verwijderen voordat ze gemeten kunnen worden. Pas na het gasconditioneringssysteem wordt het gas gedroogd.

De gevaren van vocht in een CEMS-gasstroom

Rookgas bevat doorgaans 5 tot 20% waterdamp per volume. Dat vocht is de grootste bedreiging voor de betrouwbaarheid van het systeem. De problemen treden op zodra het gas afkoelt tot onder het dauwpunt en dat kan op meerdere plaatsen in het systeem gebeuren.

Probleem 01

Blokkering van leidingen en ventielen
Gecondenseerd water verstopt smalle leidingen, kleppen en flowmeters. Pomp- en ventielstoringen zijn de meest voorkomende oorzaak van CEMS-downtime.

Probleem 02

Verlies van oplosbare analytes
SO₂, HCl, HF, NOₓ en NH₃ lossen op in vloeibaar water. Condensatie in de monsterlijn verwijdert deze stoffen selectief uit het monster; de analyzer meet te laag.

Probleem 03

Schade aan optische sensoren
Waterdamp of druppels op optische vensters en lenzen van NDIR- of UV-analyzers verzwakken het signaal en veroorzaken meetdrift of totale storing.

Probleem 04

Ammoniak zoutvorming
NH₃ + SO₂ + H₂O → NH₄HSO₃. Bij aanwezigheid van ammoniak én water vormen zich ammoniumzouten die leidingen en analyzers onherstelbaar kunnen verstoppen.

Probleem 05

Interferentie bij IR-analyse
Waterdamp absorbeert in overlappende IR-banden met CO₂, CO en SO₂. Niet-verwijderd vocht geeft directe interferentie in de spectroscopische meting.

Probleem 06

Corrosie
Gecondenseerd water in combinatie met SO₂ of HCl vormt zwavelzuur resp. zoutzuur. Dit corrodeert metalen componenten in de monsterlijn en het analyzerrack.

Downtime kost meer dan gasconditionering

Een CEMS dat buiten specificatie raakt door vochtproblemen levert niet alleen onjuiste data op. In de meeste jurisdicties moet downtime worden gerapporteerd en worden opgevangen met conservatieve substitutiemethoden. De boetes en reputatieschade van onbetrouwbare emissiedata overtreffen ruimschoots de investering in goed gasconditioneringsmateriaal.

De oplossing: Nafion-technologie van Perma Pure (via Salaera)

Perma Pure (Salaera) heeft een uitgebreid assortiment van gasconditioneringsproducten op basis van Nafion-membraantechnologie. Nafion is een fluoropolymeer dat selectief waterdamp doorlaat op basis van partiaaldruk, terwijl vrijwel alle andere analytes in de gasstroom achterblijven. Dit maakt het ideaal voor CEMS-toepassingen waarbij het monster niet mag worden verontreinigd of aangetast.

Nafion-membraan: wat gaat er door en wat niet

Blijft in het monster
CO, CO₂, SO₂, NOₓ, O₃
HCl, HF, HNO₃, H₂SO₄
Koolwaterstoffen (alkanen)
Aromaten, esters, ethers
COS, H₂S, mercaptanen
Ar, He, H₂, N₂, O₂
Wordt verwijderd
H₂O (waterdamp)
NH₃ (deels)
Alcoholen, DMSO, THF
Variabel: zuren, aldehyden, aminen, ketonen

Extra informatie

Leer meer over de verschillende oplossingen van Salaera voor het conditioneren van de gasstroom binnen CEMS applicaties in de volgende brochure:

© 2026 Inacom — Sterk in spareparts, consumables en componentenOntwerp & Realisatie Webvriend